BERTHE MORISOT
woensdag 25 november 2026
BERTHE MORISOT
lezing door Margaret Breukink
19.30 uur in de “De Richtershof”, Jhr. von Heijdenstaat 6, Haaksbergen
Berthe Morisot werd geboren op 14 januari 1841 in Bourges, Frankrijk, in een welgestelde familie. Dankzij haar bevoorrechte omgeving kreeg ze al op jonge leeftijd privéles in schilderen en tekenen. Haar artistieke opleiding bracht haar in de jaren 1860 bij Jean-Baptiste Camille Corot, een belangrijke landschapsschilder van de Romantiek. Maar terwijl Corot in de traditie bleef, koos Morisot voor een nieuwe, revolutionaire stijl – het impressionisme. Haar losse, vluchtige penseelstreek en haar fascinatie voor licht en beweging maakten haar de eerste vrouw die actief deelnam aan deze avant-gardistische beweging.
Ondanks haar nauwe vriendschap met Édouard Manet, wiens broer Eugène ze in 1874 trouwde, ontwikkelde Morisot een geheel eigen schilderstijl. Terwijl veel impressionisten het openbare leven op boulevards en in cafés schilderden, richtte Morisot haar focus op de private, huiselijke omgeving. Ze creëerde talrijke portretten en scènes van het burgerlijke gezinsleven, vaak met vrouwen en kinderen in liefdevolle interactie. Toch ging ze verder dan de pure weergave van het huiselijke en bracht ze een nieuw, vrouwelijk perspectief in de impressionistische kunst. Reeds in 1864 exposeerde Morisot op de gerenommeerde Salon de Paris, maar na de oprichting van de impressionistengroep koos ze voor onafhankelijke tentoonstellingen. Vanaf 1874 nam ze deel aan bijna alle impressionistische tentoonstellingen en werd ze snel erkend als een van de toonaangevende schilders van deze beweging. In een door mannen gedomineerde kunstwereld hield ze zich staande met een uitzonderlijke gevoeligheid voor licht, kleur en sfeer. Haar werk werd door critici gewaardeerd, maar vaak als “vrouwelijk” en “zacht” omschreven – een typering die haar technische meesterschap en moderniteit onderschatte. In de late jaren 1880 ontwikkelde Morisots schilderstijl zich verder. Haar kleuren werden nog helderder, haar penseelstreken vrijer en ze experimenteerde steeds meer met pastelkrijt en aquarellen. Ze beïnvloedde jongere generaties kunstenaars en bleef tot haar dood een bepalende figuur in het Franse kunstleven. Ondanks gezondheidsproblemen werkte ze onvermoeibaar door en organiseerde ze in 1894 een eigen retrospectief.
Berthe Morisot overleed op 2 maart 1895 in Parijs. Vandaag de dag wordt ze beschouwd als een van de belangrijkste schilderessen van de 19e eeuw en als een centrale figuur van het impressionisme. Haar werken worden nu gevierd als baanbrekende meesterwerken die licht, kleur en emotie op een unieke manier verenigen.
De lezing zal Berthe Morisot tot leven brengen en haar uit de schaduw van haar mannelijke collega’s halen.
Margaret Breukink studeerde kunstgeschiedenis in Utrecht. Zij werkte als docent aan de Rijks Universiteit Utrecht en aan de Vrije Academie voor Kunsthistorisch Onderwijs te Amsterdam.